Những sai lầm thường gặp khi phục hồi chức năng sau tai biến

Tai biến mạch máu não (đột quỵ) là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ra tàn phế, để lại nhiều di chứng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng vận động, ngôn ngữ và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Quá trình phục hồi chức năng sau tai biến đóng vai trò vô cùng quan trọng, giúp bệnh nhân lấy lại khả năng sinh hoạt độc lập, hòa nhập cộng đồng. Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều người bệnh và gia đình mắc phải những sai lầm trong quá trình phục hồi, khiến kết quả điều trị không như mong muốn, thậm chí còn làm tình trạng trở nên nặng hơn.
Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu những sai lầm thường gặp khi phục hồi chức năng sau tai biến và cách khắc phục để đạt hiệu quả tốt nhất.

1. Bỏ qua giai đoạn vàng phục hồi

Một sai lầm phổ biến là nhiều gia đình không đưa bệnh nhân đi phục hồi chức năng sớm, mà chờ sau vài tháng hoặc khi thấy bệnh nhân đã “tạm ổn” mới bắt đầu tập luyện. Trên thực tế, 6 tháng đầu sau tai biến là “giai đoạn vàng” để não bộ tái lập trình, hình thành các đường dẫn truyền thần kinh mới thay thế cho vùng bị tổn thương. Nếu bỏ lỡ giai đoạn này, hiệu quả phục hồi sẽ giảm đáng kể, người bệnh khó có thể lấy lại khả năng vận động như trước.

Không nên bỏ qua “giai đoạn vàng” phục hồi chức năng sau tai biến

Giải pháp: Sau khi bệnh nhân vượt qua giai đoạn cấp tính, gia đình nên tham khảo ý kiến bác sĩ để bắt đầu phục hồi chức năng càng sớm càng tốt.

2. Tập luyện không theo chỉ định bác sĩ

Nhiều bệnh nhân sau tai biến được người nhà cho tập theo hướng dẫn “truyền miệng” hoặc tìm kiếm trên mạng, dẫn đến bài tập sai phương pháp. Tập luyện không đúng cách không chỉ không đem lại hiệu quả mà còn có thể làm tổn thương thêm cơ – khớp, gây co rút hoặc lệch tư thế.
Giải pháp: Quá trình phục hồi cần được thiết kế cá nhân hóa, dựa trên tình trạng cụ thể của từng bệnh nhân. Các chuyên gia phục hồi chức năng sẽ xây dựng bài tập phù hợp về cường độ, thời gian và phương pháp.

3. Chỉ chú trọng vận động, bỏ quên ngôn ngữ và tâm lý

Một số gia đình chỉ tập trung giúp bệnh nhân đi lại, vận động tay chân mà quên mất rằng ngôn ngữ, trí nhớ và tâm lý cũng cần được phục hồi. Nhiều người bệnh dù có thể đi lại nhưng lại gặp khó khăn trong giao tiếp, trí nhớ kém hoặc rơi vào trầm cảm do mặc cảm bệnh tật.

Nên tập luyện theo chỉ định của bác sĩ để tránh đi sai lệch với quá trình phục hồi

Giải pháp: Cần kết hợp các liệu pháp toàn diện, bao gồm:
•    Vật lý trị liệu: khôi phục vận động, sức cơ, thăng bằng.
•    Ngôn ngữ trị liệu: cải thiện khả năng giao tiếp, nuốt và phát âm.
•    Tâm lý trị liệu: hỗ trợ người bệnh vượt qua mặc cảm, lo âu, giúp tinh thần lạc quan.

4. Lạm dụng thuốc, bỏ qua trị liệu tự nhiên

Nhiều bệnh nhân quá phụ thuộc vào thuốc mà bỏ qua các phương pháp trị liệu không dùng thuốc như xoa bóp, bấm huyệt, châm cứu hay tập vận động. Trong khi đó, những phương pháp này có tác dụng hỗ trợ rất tốt, giúp máu lưu thông, giảm co cứng cơ, cải thiện vận động nhanh hơn.
Giải pháp: Kết hợp điều trị nội khoa với y học cổ truyền và vật lý trị liệu để mang lại hiệu quả toàn diện, giảm nguy cơ phụ thuộc thuốc lâu dài.

5. Thiếu kiên trì và bỏ dở giữa chừng

Phục hồi chức năng sau tai biến là một hành trình dài, có thể kéo dài từ vài tháng đến vài năm. Tuy nhiên, nhiều bệnh nhân và gia đình vì không thấy tiến triển nhanh đã nản lòng, bỏ dở quá trình tập luyện. Điều này khiến mọi nỗ lực trước đó trở nên vô ích, bệnh nhân dễ bị cứng khớp, teo cơ hoặc tàn phế vĩnh viễn.
Giải pháp: Gia đình cần đồng hành, động viên và duy trì sự kiên trì cho bệnh nhân. Mỗi tiến bộ, dù nhỏ, cũng là dấu hiệu tích cực cho thấy quá trình phục hồi đang đi đúng hướng.

Hãy luôn giữ tâm lý vững vàng và kiên trì để mang lại hiệu quả cao

6. Không chú trọng chế độ dinh dưỡng và sinh hoạt

Một số người bệnh sau tai biến chỉ tập trung vào tập luyện mà quên mất dinh dưỡng và lối sống lành mạnh cũng đóng vai trò quan trọng. Ăn uống thiếu khoa học, nhiều chất béo, ít rau xanh hay tiếp tục hút thuốc, uống rượu có thể làm tăng nguy cơ tái phát tai biến.
Giải pháp:
•    Ăn uống cân bằng: nhiều rau xanh, cá, ngũ cốc nguyên hạt.
•    Hạn chế muối, đường, chất béo bão hòa.
•    Uống đủ nước, tránh chất kích thích.
•    Ngủ đủ giấc, giữ tinh thần thoải mái.

7. Tự điều trị tại nhà, không đến cơ sở y tế chuyên khoa

Một số gia đình vì muốn tiết kiệm chi phí hoặc nghĩ rằng “tập ở đâu cũng được” nên để bệnh nhân phục hồi tại nhà mà không có sự theo dõi y tế. Việc này tiềm ẩn nguy cơ lớn vì không có chuyên môn giám sát, người bệnh có thể tập sai cách, dễ tái phát hoặc chậm hồi phục.
Giải pháp: Nên lựa chọn các cơ sở y tế uy tín có chuyên khoa phục hồi chức năng và đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm để được hướng dẫn và theo dõi sát sao.

Đừng tự điều trị tại nhà, không đến cơ sở y tế để tránh đi sai phương pháp

Tại Việt Nam, nhiều bệnh nhân đã tìm thấy giải pháp hiệu quả và an toàn khi phục hồi chức năng sau tai biến. Tại Bệnh viện YHCT Nguyên Phúc đã áp dụng các phác đồ riêng biệt để điều trị cho từng bệnh nhân như: 
•    Bệnh viện ứng dụng sự kết hợp giữa y học hiện đại và y học cổ truyền, bao gồm: châm cứu, xoa bóp bấm huyệt, thủy châm, điện châm kết hợp với các bài tập vật lý trị liệu.
•    Đội ngũ bác sĩ và kỹ thuật viên giàu kinh nghiệm, tận tâm theo dõi từng bước tiến triển của bệnh nhân.
•    Phác đồ điều trị được cá nhân hóa, phù hợp với từng tình trạng cụ thể, giúp nâng cao hiệu quả và rút ngắn thời gian phục hồi.
•    Không gian điều trị thân thiện, môi trường sạch sẽ, hỗ trợ tâm lý tích cực cho bệnh nhân và người nhà.
Nhờ đó, nhiều người bệnh sau tai biến đã cải thiện rõ rệt khả năng vận động, ngôn ngữ và lấy lại sự tự tin trong cuộc sống.
Phục hồi chức năng sau tai biến là một quá trình dài và đòi hỏi sự kiên trì, đồng hành của cả bệnh nhân và gia đình. Việc tránh những sai lầm phổ biến như bỏ lỡ giai đoạn vàng, tập luyện sai cách, chỉ chú trọng vận động mà bỏ qua tâm lý – ngôn ngữ hay tự điều trị tại nhà là yếu tố quan trọng để đạt được hiệu quả cao nhất.
Nếu bạn hoặc người thân đang trong giai đoạn phục hồi sau tai biến, hãy lựa chọn những cơ sở uy tín như Bệnh viện YHCT Nguyên Phúc để được tư vấn và điều trị đúng hướng, giúp người bệnh sớm trở lại với cuộc sống thường nhật.
Bệnh viện YHCT Nguyên Phúc luôn nỗ lực mang đến dịch vụ y tế chất lượng cao, kết hợp tinh hoa Y học cổ truyền với nền tảng khoa học hiện đại để chăm sóc sức khỏe toàn diện cho khách hàng. Nếu bạn có bất kỳ thắc mắc nào, vui lòng liên hệ qua Hotline 0913.005.477 hoặc đến trực tiếp Bệnh viện YHCT Nguyên Phúc - Đại lộ 72m, Phường Vinh Hưng, tỉnh Nghệ An để được tư vấn chi tiết!